Günümüzde stres, pek cok rahatsizligin bas sorumlusu olarak görünüo. Dolayisiyla stresle bas etmenin yollarini mutlaka ögrenmek gerek. Özelliklede hamilelik döneminde. Cünkü hem annenin hem de bebgin sakin ve husurlu olmaya ihtiyaci var...
Anne olacaginizi örendiginizde belki cok büyük bir sevinc yasadiniz. Ancak bu sevincin ardindan pek cok düsünce kafanizi kurcalamaya basladi... " Acaba bebegime bakabilirmiyim? Calisabilirmiyim? Bakici bulabilirmiyim? Cocugum saglikli dogacakmi? Erken dogum yaparmiyim? Normalmi yoksa sezeryanlami dogum yapmayalim? " gibi bircok soru, gündelik yasamdaki stresinizi artirmaya basladi. Uzmanlar ise, hamilelik döneminde yasanan " stres " in hem anneyi hemde bebeginizi olumsuz etkiledigini belirtio ve anne adaylarina stres yapici durumlardan uzak durmasini öneriyor. Bunun icin atilmasi gereken en önemli adim da, cevreden ve esten yardim almaktir. Aslinda hamileligi huzurlu ve sakin gecirmek varken, birtakim sorunlar olabilecegini düsünüp strese girmemek en iyisi, ama bunu basarmak cok ta kolay degil. Iste biz de daha az stresli bi hamilelik gecirmenize yardimci olacagini düsündügümüz bilgileri Psikonet Terapi Merkezi´nden Klinik Psikolog Derya Utku Gazelden aldik...
Stres, organizmanin tehtid edici bir durum karsisinda bedensel ve ruhsal olarak zorlanmasidir. Insan mekanizmasi duygusal, zihinsel ve bedensel bütünlükten olusur. Stres " normalde " uyum icinde calisan mekanizmanin bozulmasina sebeb olur. Stresin olusumu genellikle belirli bir degisiklik oldugunda ortaya cikan beklentilerle dogrudan ilintilidir. Bu beklentiler kisisel ve cevresel olabilir.
Kisisel Kaynaklar: Zihinsel isleyis ve aliskanlik halindeki davranislarla tanimlanir ve " Basarili olmaliyim " , " Herkes beni sevmeli " gibi icsel mesajlari barindirir.
Cevresel Kaynaklar: Önemli yasam olaylari ve günlük sikintilarla tanimlanir. Ölüm, ciddi hastalik, hamilelik, zor ve zahmetli tedavi, dogal afetler gibi durumlar icerir...
Bebege etkisi:
Hamilelik döneminde yasanan yogun stresin rahim icindeki bebegi etkileyebildigi, özellikle bebekteki kortizol seviyesini yükselttigi, bu sebeble dünyaya gelen bebegin, ileriki yaslarda daha kaygili bir yapiya sahip olabilecegi, arastirmalarla saptanmistir. Yasanan Stresin, asiri kaygi ve depresyon gibi kendini gösterip, günlük isleyisi ciddi anlamda engelliyor hale gelmesi durumunda, bebege de olumsuz etki edebilecegi göz önünde bulundurulmalidir...
Anne adayina etkisi:
Her ne kadar, celiskili sonuclar olsada, yapilan arastirmalar, hamilelik döneminde yasanan stres ve asiri kayginin, erken dogum yada bebegin düsük kilolu dogumu gii sonuclara vardigini ispatliyor. Hamilelik döneminde agir stres kosullari altinda yasamak durumunda olan kadinlarin, daha az stres yasayanlara oranla, prematüre dogum yapma konusunda dört kat daha riskli olduklari tespit edilmistir. Prematüre dogum, annenin ve cevresindekilerin, bebegin sagligi konusunda beklentilerin olumsuz olmasina, her an kötü birsey olabilir kaygisina yol acmakta, bu da yasanan stresi daha da artirmaktadir...
Hamilelik döneminde yasanan stres, dogum sorasi depresyonu tetikleyebilecegi gibi, annenin kendi öz bakimini ihmal etmesine, madde kullaniminayönelmesine sebeb olabilir. Hamilelik döneminde stres yasayan anne adayinin, dogum sorasi cocukla iletisiminde de sorun yasamasi muhtemeldir. Yapilan arastirmaya göre, hamilelik döneminde ve bebegin ilk yillarinda annenin depresyon gecirmesinin, cocugun sosyal ve bilissel gelisimini, olaylar karsisinda basa cikma ve problem cözme becerilerini olumsuz etkileyebilecegi söylenmektedir...
Is yasami yogun, tempolu ve beklentileri yüksek ( uzun calisma saatleri, toplanti yogunlugu, genis is tanimi ) olan calisan anne adaylarinin, islerine devam edebilmeleri icin cesitli düzenlemelere ihtiyaclari olacaktir. Hamilelik döneminin de bir takim zorluklar ve degisikliklere karsi karsiya kalinabilecegi kabul edilmelidir. Is hayatinin temposu ile hamileligin zorluklari bir araya geldiginde stres katsayisinin artmasi kacinilmazdir. Bu sebeble her seyi kontrol altinda ve düzende tutma isteginizi bir süreligine erteleyin ve olaylari oldugu gibi kabul etme becerisi kazanin. Is temposu ve beklentiler belli bir düzeye eristikten sora, ofiste yasanan olumsuzluklarla ( öfke, sucluluk, yalnizlik gibi ) bas etmek icin günlük molalar alinmali ve rahatlama egzersizlikleri uygulanmalidir. Bunun yani sira belli zaman dilimleri arasinda günde 1 - 1,5 saatlik süre boyunca dinlenmenin olumlu etkisi oldugu söylenir. Ayrica ev yasamindaki bazi sorumluluklar azaltilmali ve es ile bu konuda isbölümü yapilmalidir.
Normal ve stresli bir hamileligin birbirinden farki
Hamileligini stres altinda geciren anne adayi:
belli ölcüde stres, organizmanin her türlü deneyiminde gereklidir. Bu sebeple stresin siddeti ve yogunlugunun ne ölcüde oldugu saptanmalidir. Hamilelik döneminde yogun, normalin üstü stres yasayan bir anne adayinda;
- Kisisel beklentileri yüksektir ( Mükemmel bir anne olmaliyim, hata yapmamaliyim )
- SIK SIK olumsuz düsünceler icinde bogulur ( Cocugum saglikli olmayacak, bir seyler ters gidecek )
- Anksiyete ve depresyon belirtileri gösterir.
- Iliskilerinde sürekli catisma icindedir.
- Karar verme ve problem cözme becerilerini kullanmakta güclük ceker
- Panik ve öfke nöbetleri gecirir
- Sagligina, yeme düzenine ve egzersizlerine yeterli önemi vermekte zorluk ceker veya yapamamaktan ötürü asiri kaygilanir
- Kendini degersiz ve yetersiz görür.
- Uyku düzeni bozulur.
NORMAL HAMILELIK DÖNEMI GECIREN ANNE ADAYI:
Stresle etkili bicimde bas eden anne adayinin dünyaya getirdigi bebegin sosyal ve bilissel gelisiminin diger gruba oranla daha iyi oldugu söylenebilir. Insan iliskileri, sosyallik, dil gelisimi, kendini ifade etme becerisi ve iletisim becerilerinde, daha adaptif, basarili ve ögrenmeye aciktir. Hamilelikte stresten kacinma, cocugun gelisimsel veya davranissal problemlerinin ( hiperaktivite, asiri dürtüselik vb. ) lusum ihtimalini de en aza indirgeyecektir. El-göz koordinasyonu, algilama, düsünme ve hafizada tutma gibi bilissel fonksiyonlarinin yerinde olmasi, yine anne adayinin stresle basa ciktiginin göstergesidir.
1) Hamilelik döneminin, daha önceki yasantinizdan farkli oldugunu ve özel bir döneme girdiginizi kabul edin.
2) Günlük hayatinizda yapmaya alistiginiz her türlü aktiviteyi gözden gecirin ve hangilerinin bu özel dönemde daha kolay yapilabilir oldugunu saptayin. Aksi taktirde, kendinizden bekletilerinizi cok yüsek tutup, bunlari yerine getiremeyince SIKINTI hissedebilirsiniz.
3) Belli basli ihtiyaclarinizi düzene sokabilirsiniz. Düzenli yemek yeme, fiziksel aktivite, zihinsel egzersizlikler ve sosyal iliskilere zaman ayirabilirsiniz. Tüm bunlarin bir plani ve programi oldugunda, bu özel dönemi dolu dolu gecirdiginizi hissedeksiniz.
4) Herseyi kontrol altinda tutma isteklerinizi bir süreligine erteleyin ve yasananlari oldugu gibi kabul etme becerisi kazanin.
5) Hamilelik dönemi ile ilgili pek cok kisi anne adayina tavsiye verir. Herkesin söylediklerini dikkate almak sizin icin yorucu olabilir. Bu sebeple, sizi rutin olarak takip eden doktorunuzun dediklerini dikkate almalisiniz. Cünkü kendi ihtiyaclarinizi ancak kendiniz belirleyebilirsiniz. Bedeninizi ve zihninizi en iyi taniyan kisi siz oldugunuzdan, ihtiyaclarinizi belirleme konusunda kendinize güvenmelisiniz.
6) Esiniz ve yakin cevreniz ile acik ve net olarak iletisim kurmalisiniz. Anne adayinin yasadiklari kendine özeldir ve bir baskasi tarafindan anlasilmasi zor olabilir. Bu sebeple ihtiyaclarinizi, hislerinizi ve isteklerinizi cekinmeden dile getirmelisiniz.
7) Anne adayi gibi esler de stres yasayabilir. Bu nedenle sizin esinize karsi duyarli ve anlayisli olmaniz, iliskinizin daha saglikli ilerlemesi acisindan gereklidir.
8) Hamilelikle ilgili bilgi toplayarak yasadiginiz dönemin; zorluklari, olumlu taraflari, karmasalari ve en önemlisi duygusal etkileri hakkinda daha detayli bilgi sahibi olabilirsiniz.
9) Rahatlama egzersizleri ( nefes, hamile yogasi, meditasyon ) hamilelik döneminde ise yarar. Kalp atislari, kan basinci, stres hormonu ve kas gerginligi azalir, zihin de tüm bu fiziksel degisimlerden olumlu sekilde etkilenir. Kaygi ve depresyon ile bas etmede, bedeni rahatlatmak, öncelikle zihni rahatlatmanin ve endise ve kaygilardan uzaklastirmanin en iyi yoludur. Her gün veya gün asiri, bu egzersizlerden faydalinabilir.
10) Duygu inis cikislarinin, olumsuz düsünce ve inanclarin ortaya ciktigi bir dönem oldugundan, hamileligin olumlu ve olumsuz taraflari ile ilgili basindan itibaren bir günlük tutulmasi anne adayina yardimci olacaktir.
11) Hamilelik döneminde psikolojic destek almak , duygulari ifade etmek, yapici ve alternatif düsünme yöntemleri gelistirmek, basa cikma becerileri kazanmak anne adayina yardimci olacaktir...
9 Ay boyunca Stresten uzak durmanin 11 yolu
Normal Mod
